Planowanie urlopu na 2027 rok może przynieść wielu pracownikom dodatkowe sześć dni wypoczynku. Po zmianach obowiązujących w 2026 roku do stażu pracowniczego można zaliczyć również udokumentowane okresy wykonywania zleceń i prowadzenia działalności gospodarczej. Kto otrzyma 26 zamiast 20 dni urlopu, jakie dokumenty trzeba przygotować i kiedy najlepiej zaplanować wolne?
Urlop w 2027 roku: 20 czy 26 dni?
Zasada z Kodeksu pracy pozostaje następująca:
| Staż urlopowy pracownika | Roczny wymiar urlopu przy pełnym etacie |
|---|---|
| Mniej niż 10 lat | 20 dni |
| Co najmniej 10 lat | 26 dni |
Staż urlopowy może uwzględniać wcześniejsze zatrudnienie, odpowiednie okresy nauki oraz dodatkowe okresy zaliczane na podstawie przepisów obowiązujących od 2026 roku. Próg 10 lat jest więc istotniejszy niż liczba lat spędzonych u obecnego pracodawcy.
Pracownik zatrudniony 1 stycznia 2027 roku, dla którego nie jest to pierwszy rok pracy na etacie, co do zasady nabywa prawo do całego urlopu należnego za ten rok z początkiem stycznia. Przy pierwszej w życiu pracy na umowie o pracę obowiązuje szczególny mechanizm nabywania urlopu po każdym przepracowanym miesiącu. Przy niepełnym etacie wymiar oblicza się proporcjonalnie.
Czy umowa zlecenia i własna firma zwiększają urlop?
Tak, jeżeli okresy można zaliczyć i odpowiednio udokumentować. Nowelizacja dotycząca stażu pracy zaczęła obowiązywać:
- 1 stycznia 2026 r. w jednostkach sektora finansów publicznych;
- 1 maja 2026 r. u pracodawców z sektora prywatnego.
Do stażu mogą wejść m.in. udokumentowane okresy wykonywania umowy zlecenia, umowy agencyjnej, prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, a w określonych przypadkach również wykonywania zlecenia przez studenta przed ukończeniem 26 lat.
Przykład: osoba ma osiem lat stażu uwzględnianego dotychczas i dwa dodatkowe, niepokrywające się lata udokumentowanej pracy na zleceniu. Po ich zaliczeniu osiąga dziesięcioletni próg i może uzyskać 26 dni urlopu. Równoległych okresów zatrudnienia nie sumuje się podwójnie.
Zmiana sposobu liczenia stażu nie daje urlopu wypoczynkowego osobie, która wykonuje wyłącznie zlecenie. Prawo do takiego urlopu wynika z zatrudnienia pracowniczego.
Jak uzyskać zaświadczenie z ZUS i zgłosić nowy staż?
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wskazuje następującą procedurę:
- Zaloguj się do eZUS na swoim koncie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych.
- Otwórz „Kreator wniosku «stażowe»”, wybierz utworzenie nowego wniosku, uzupełnij dane i wyślij formularz.
- Po otrzymaniu zaświadczenia przekaż je pracodawcy, aby mógł przeliczyć staż.
- Jeśli określonego okresu nie da się poświadczyć na podstawie danych ZUS, sprawdź możliwość wykazania go innymi dokumentami, zgodnie z rodzajem wykonywanej pracy.
Dla pracowników objętych przepisami przejściowymi przewidziano 24 miesiące na przedstawienie dokumentów: liczone odpowiednio od 1 stycznia 2026 r. w sektorze publicznym i od 1 maja 2026 r. w prywatnym. Warto załatwić formalności przed układaniem planu urlopowego na 2027 rok.
Gdy pracownik udokumentuje dodatkowy okres w trakcie roku i w ten sposób osiągnie 10 lat stażu, może nabyć prawo do urlopu uzupełniającego. W konkretnym przypadku rozliczenie należy ustalić z działem kadr.
Jak wykorzystać urlop w 2027 roku?
Przy standardowym rozkładzie pracy od poniedziałku do piątku korzystnie wypadają między innymi:
| Termin wypoczynku | Dni urlopu do złożenia | Łączny okres wolnego |
|---|---|---|
| 1–6 stycznia 2027 r. | 4 i 5 stycznia | 6 dni |
| 30 października – 7 listopada | 2–5 listopada | 9 dni |
| 11–14 listopada | 12 listopada | 4 dni |
Te przykłady zakładają zwykły pięciodniowy tydzień pracy i dni świąteczne wolne od pracy. Osoby pracujące zmianowo muszą policzyć urlop według indywidualnego harmonogramu. Za święto przypadające w sobotę pracodawca wyznacza dodatkowy dzień wolny w odpowiednim okresie rozliczeniowym, co może zmienić dostępne kombinacje.
Co sprawdzić przed złożeniem wniosku?
Najpierw ustal prawidłowy staż urlopowy na 2027 rok, zwłaszcza jeśli wcześniej prowadziłeś firmę albo pracowałeś na zleceniu. Następnie potwierdź liczbę dni w kadrach i sprawdź plan pracy oraz terminy świąt.
W praktyce najważniejsze są dwa działania: udokumentowanie dodatkowych okresów zatrudnienia i złożenie wniosku o urlop z uwzględnieniem harmonogramu pracodawcy. Dla osób przekraczających próg dziesięciu lat różnica może wynieść aż sześć dni wypoczynku rocznie.